Kader Attou, từ ngoại ô Lyon đến Trung tâm Biên đạo múa Quốc gia

Được chính phủ Pháp trao tặng tước hiệu Hiệp sĩ cho những cống hiến dành cho Văn học và Nghệ thuật năm 2013 và Huân chương Bắc đẩu bội tinh năm 2015, biên đạo múa Kader Attou là một trong những nghệ sĩ tiên phong của Pháp đã nâng tầm giá trị hip hop, giúp môn này có mặt tại những sân khấu danh giá nhất của đất nước hình lục giác.
.
Kader Attou sinh năm 1974 tại Saint-Priest, ngoại ô thành phố Lyon trong một gia đình nhập cư gốc Algérie. Hơn 3 thập niên sau, năm 2008, ông trở thành Giám đốc Trung tâm Nghệ thuật múa Quốc gia La Rochelle, kế nhiệm bà Régine Chopinot. Đây là nhà biên đạo múa hip hop đầu tiên được bổ nhiệm vào vị trí này tại Pháp. Đưa hip hop của phố xá sôi động, của tuổi trẻ đến với những nhà hát danh giá, “hàn lâm” chính là công lao của Kader Attou, con người của sự kết nối và giao hòa.


Chú hề của tuổi thơ
.
Thuở nhỏ, Kader Attou yêu thích sự vui nhộn của những chú hề trong rạp xiếc nên mơ mộng sẽ trở thành hề để góp thêm tiếng cười cho cuộc đời. Cậu bé cùng với người bạn thân Mourad Merzouki – hiện cũng là một biên đạo múa hip hop nổi tiếng tại Pháp – đăng ký học võ rồi được thầy hướng sang học xiếc. Giấc mơ “chú hề” và rạp xiếc ngày nào thành hiện thực. Thời gian tập luyện môn xiếc cùng với Mourad, Kader đã quen thêm 2 người bạn là Chaouki và Eric Mézino. Họ chơi thân, vì có nhiều điểm tương đồng, đặc biệt là sự hứng thú với hip hop. Vậy là tập thử, rồi trở thành đam mê, bộ tứ thành lập nhóm Accrorap.
.
Vở múa đầu tiên của Accrorap, Athina, tại liên hoan múa đương đại Biennale năm 1994 của Lyon đã tạo được tiếng vang lớn, mở đường cho việc mang hip hop đến với đông đảo công chúng. Kader nhận định trong phần trả lời phỏng vấn nhật báo Libération: “Khi mới khởi đầu, việc không ở thủ đô mà được tắm mình trong môi trường nghệ thuật của Lyon đã giúp chúng tôi phát triển với một nghệ thuật múa đương đại đầy tính tự do như hip hop mà không chịu sự ảnh hưởng, chi phối nào. Tôi nhảy để sáng tạo cho mình một câu chuyện mới, cho sự tự do của các động tác và của cơ thể”.


Những thanh niên đầy tài năng gốc Bắc Phi nhập cư ở khu ngoại ô bình dân của Lyon đã thật sự làm thăng hoa hip hop. Bạn chí cốt của Kader, nhà biên đạo múa Mourad Merzouki kể với nguyệt san Lyon Capitale: “Chúng tôi từng tập luyện và trình diễn ‘lang thang’ trong nhiều năm, chấp nhận không ít rủi ro”. Trong một thời gian dài, nhiều người đã nghĩ rằng hip hop chỉ là một hiện tượng nhất thời, được “bọn trẻ con” dùng để giết thời gian. “Nhưng giờ đây, chúng tôi biểu diễn trên những sân khấu lớn”, Kader nói một cách đầy tự hào.
.
Hip hop và hơn thế nữa
.
Hip hop của Kader là hip hop của sự dung hòa, của đa văn hóa. Ông đưa vào đó sự tinh tế của xiếc, sự mạnh mẽ của võ thuật, kết hợp với nghệ thuật tạo hình, các đoạn phim, nhạc sống… Một sự sáng tạo rất riêng và trên tinh thần cởi mở. Kader được đánh giá là một trong những biên đạo múa tài tình nhất của Pháp hiện nay, theo Lyon Capitale. Khả năng kết hợp của ông đã được khẳng đinh từ vở Anhoka vào năm 2000, khi hip hop “bắt tay” một cách hoàn hảo với nghệ thuật múa truyền thống của Ấn Độ. Qua Anhoka, ông đã chứng minh được các trường phái múa dù rất khác biệt nhưng về động tác vẫn có những điểm tương đồng nên hoàn toàn có thể “đối thoại” với nhau. Nhiều vở ra đời sau đó nhờ cảm hứng mà Kader được gợi lên từ những chuyến du lịch đến Palestine, Brésil, Algérie… Tiêu biểu là Douar, tiết mục “điểm nhấn” cho năm Algérie tại Pháp (2003). Kader đã kể lại một cách thật nhẹ nhàng và nhân văn câu chuyện về những phận người rời quê nhà tại Algérie tìm đường sang Pháp để mưu sinh, khắc họa đậm nét ước mơ, niềm hy vọng, những giờ phút khắc khoải chờ đợi của họ…
.
Hoặc trong Petites histoires.com, Kader nhìn lại những ký ức tuổi thơ với những màn nhào lộn của xiếc được “bắt nhịp” ngọt ngào với hip hop. Rồi đến với The Roots và Opus 14 thì sự sáng tạo của ông giúp khán giả được thưởng thức những đường nét của ba lê phảng phất trong một vở múa hip hop. Thưởng thức những vở do Kader làm biên đạo múa, người xem thường bị hút hồn vì nghệ thuật múa thật sự được tự do và được thể hiện “năng lượng” tiềm tàng nên đã tạo ra những động tác, tư thế đẹp đến ngỡ ngàng.


Có thể tạm kết lại bằng nhận xét của nữ vũ công Soria Rem với Đài truyền hình France Télévisions: “Với tôi, Kader là một ảo thuật gia. Ông dẫn đưa chúng tôi đến những điều khôngthể ngờ trước. Ban đầu, chúng tôi giống những người tiên phong và qua tay ông đã có thể thật sự phát huy khả năng của mình để tỏa sáng”.

The Roots (Cội rễ) là một trong những vở gây được nhiều tiếng vang của biên đạo múa Kader Attou, bắt đầu công diễn từ năm 2013. 11 vũ công đã hành trình về một miền ký ức qua những vũ điệu hip hop điêu luyện và đầy sáng tạo. Đến nay, The Roots đã được lưu diễn tại nhiều nước trên thế giới.
.
Trong khuôn khổ Krossing Over Arts Festival 2019, The Roots sẽ được trình diễn vào ngày 10/04 tại Thành phố Hồ Chí Minh và ngày 13/04 tại Hà Nội.

.
Thông tin về chương trình:

  • Tại TP.HCM:
    Thời gian: 20h – thứ Tư, ngày 10/4/2019
    Địa điểm: Nhà hát TP.HCM – 7 Công Trường Lam Sơn, Q.1
    Giá vé: 100 000 VND – 150 000 VND – 350 000 VND – 550 000 VND – 1 000 000 VND
    Vé bán tại : https://bit.ly/2OE7N5B
    .
  • Tại Hà Nội:
    Thời gian: 20h – thứ Bảy, ngày 13/04/2019
    Địa điểm: Nhà hát Tuổi Trẻ – 11 Ngô Thì Nhậm, Hà Nội
    Giá vé hạng A 210 000 VND
    Giá vé hạng B 130 000 VND
    Giá vé hạng C 100 000 VND
    Vé bán tại L’Espace từ ngày 13.03.2019
    Vé bán trực tuyến tại: http://bit.ly/hiphop_theroots

Với sự hỗ trợ của :

Viện Pháp, Air France và Vietnam Airlines, Bệnh viện FV, Central Group Vietnam, Đô Thành Auto Group, Hoàng Nam Group, Tập đoàn sơn Kova, Công ty TNHH Tổ Chức Sự Kiện Truyền Thông Quốc Tế Lynk, CT TNHH Minh Long I, CT CP Nguyên Thanh Hương, CT TNHH TM Dược Thuận Gia, Tập đoànTuần Châu, Pierre Fabre Vietnam, Bác sĩ Trần Tiễn Chánh và Bà Huỳnh Thị Kiều Trang, VP Bank, Vietfoot Travel, BNP Paribas, South Pacific Travel Joint Stock Company,  CTY Tập đoàn Xây dựng Hoà Bình, Altara Suites, Red Apron, ISISPHARMA, Trường Song ngữ Quốc tế EMASI, Xuân Association, Cosiana Suites, Idoko, Hanoi Grape Vine, HomeTV, Saigoneer, TicketBox, A. Farm, IDECAF, ISHCMC, Nhà Văn hoá Thanh niên, Salon Saigon, Soul Academy, The Factory, Trường Múa, Yoko Cafe, Six Space, Kinergie, Behalf Studio, Dancenter, HUFO, Khô Mực Studio.

 

Catégories : kader attou, the roots